Şanlıurfa Viranşehir’deki Tarihi Kaya Kilisesi Yüzyıllara Meydan Okuyor

Şanlıurfa’nın Viranşehir ilçesine bağlı Kızlar Sarayı Mahallesi’nde bulunan tarihi kaya kilisesi, mimari özellikleriyle büyük ilgi görüyor. 3 No’lu Kaya Mezarı‘nın batı tarafında yer alan ve doğrudan ana kayaya oyularak inşa edilen bu yapı, yılların ve çeşitli deformasyonların izlerini taşımasına karşın bölgenin önemli kültürel mirasları arasında yer almayı sürdürüyor.

ANA KAYAYA OYULMUŞ TEK NEFLİ KİLİSE

Tamamen ana kayaya oyularak oluşturulan bu kilise, tek nefli planıyla dikkat çekmektedir. Yaklaşık 9 metre uzunluğunda ve 4,5 metre genişliğindeki naos (ana ibadet alanı), günümüzde büyük ölçüde toprak ve taş dolgusu altında kalmıştır. Yapının doğu bölümünde apsis bulunurken, kuzey cephesinde kemerli iki niş göze çarpmaktadır.

HEYBETLİ GİRİŞ BÖLÜMÜ

Kilisenin batı cephesinde, iç mekana geçişi sağlayan heybetli kemerli bir giriş bölümü bulunmaktadır. Yaklaşık 6 metre yüksekliğinde ve 4 metre genişliğindeki kemerin köşeleri, şematik Korint başlıklarıyla süslenmiştir. Yaklaşık 2 metreye 1,25 metre ölçülerindeki giriş kapısı ise profilli lento ve sövelerle çevrelenmiştir.

Kapı lentosunun tam ortasında yer alan kabartma haç figürü, yapının dini kimliğini yansıtan en belirgin süsleme unsurlarından biri olarak öne çıkmaktadır. Yüzyıllardır ayakta kalmayı başaran bu tarihi kaya kilisesi, zaman içinde hem doğal etkenler hem de insan kaynaklı tahribatlar sebebiyle zarar görmüştür.